Katwolderplein
Foto: Dok Architecten

De mitsen en maren van het Katwolderplein

Het Katwolderplein moet de Kamperpoort opfleuren. Er komt een grote bioscoop, een parkeergarage, een supermarkt en nieuwe woningen. Maar tegen welke prijs en wat zijn de consequenties?

Wethouder Ed Anker noemt het nieuwe Katwolderplein ‘fantastisch’. In een tijd waar de crisis in de bouw nog na-ijlt is het voor Zwolle een buitenkans om een project zoals het Katwolderplein door te zetten, zegt hij. Hoewel het kleinschaliger wordt als in de initiële plannen is Anker er ‘erg gelukkig’ mee. ‘Lang niet elke gemeente kan een kans benutten zoals wij voor ons hebben liggen.’ Dat de gemeente nú al 600 duizend euro moet toeleggen op de bouw, is jammer maar onontkoombaar in tijden van crisis. Bovendien, het alternatief zou zijn dat het project geen doorgang zou vinden en dat lijkt geen optie meer.

Katwolderplein
Foto: Dok Architecten

Maar wat zijn de consequenties van het Katwolderplein voor de rest van de (binnen)stad? Wat voor een effect heeft die bouw op problematische winkelgebieden zoals de Diezerpoort en wat gebeurt er met de locatie van het Gasthuisplein waar de huidige bioscoop De Kroon zetelt? En wat moet er gebeuren met het parkeerdek Noordereiland, nu er een nieuwe parkeergarage komt? En dan is er nog de discussie over smaak. Want veel Zwolse partijen vinden de architectuur van de parkeergarage op z’n zachtst gezegd niet passend om bezoekers welkom te heten. De bouw van het Katwolderplein lijkt een hartspier geworden waar allerlei andere stedelijke gebieden in Zwolle afhankelijk van zullen zijn.

De locatie van het Katwolderplein, tegenover het Maagjesbolwerk.
De locatie van het Katwolderplein, tegenover het Maagjesbolwerk.

Mark Oldengarm verwoordde de zorgen van D66 over de architectuur van het project. ‘Er zal veel moeten worden toegevoegd. We herkennen niet de menselijke maat en schaal. Het lijkt dat de commercie het wint van de ruimtelijke kwaliteit. Wij vragen ons echt af of deze plannen voor mensen díé plek is om gastvrij ontvangen te worden in de stad. Waarom wordt er niet meer gehandeld in de geest van de Zwolse architectuur. Nu staat er een grote ontwikkeling gepland en is het maar de vraag hoe dat gaat uitpakken.’

Ook de PvdA maakt zich zorgen over de uitstraling van het project. Raadslid Frankwin Mussche: ‘Het lijkt vooral een massief blok. Deze massaliteit is niet wat wij voor ogen hadden. Dat moet toch mooier kunnen? De parkeergarage lijkt nu op een haaienbek waar auto’s in gaan.’ De ChristenUnie was het daar overigens niet mee eens. Zij vindt de parkeergarage lijken op het Colosseum in Rome.

Bioscoop Katwolderplein
De nieuw te bouwen bioscoop op het Katwolderplein.

Noordereiland
En dan zijn er ook de zorgen over de concurrentie van de nieuwe parkeergarage in het Katwolderplein met de oude parkeergarage van het Noordereiland. Want om het nieuwe project te financieren moet de bezettingsgraad hoog zijn. En als bezoekers van de stad massaal gaan parkeren bij het goedkopere Noordereiland, wordt dat een probleem. Michiel van Harten van GroenLinks was duidelijk in zijn oordeel. ‘Het Noordereiland moeten we saneren. Dat moet het liefst zo snel mogelijk dicht.’ Ook D66 neigde die kant op te gaan.

Bovendien is het onzeker of de parkeertarieven die zijn berekend voor de exploitatie van het Katwolderplein wel toekomstbestendig zijn. Eens in de drie jaar mogen die prijzen worden verhoogd, maar hoe reëel is dat, vroeg Marij Feddema van de SP zich af. ‘Wij horen steeds meer geluiden om ons heen dat parkeertarieven juist verlaagd moeten worden.’

Ook de effecten van het Katwolderplein op andere winkelgebieden in de stad zijn reden tot zorg. Zo had de PvdA vraagtekens over de afspraken die het college met de Lidl heeft gemaakt. De supermarkt mag een winkel van 1.500 m2 in het Katwolderplein openen, maar dan zou een andere vestiging in Zwolle (waarschijnlijk die in de Diezerpoort) moeten sluiten. Mussche: ‘Het kan niet zo zijn dat de gemeente moedwillig leegstand creëert. Een verplichte sluiting is wat ons betreft een stap te ver.

Katwolderplein
Volgens de PvdA wordt de parkeergarage aan het Katwolderplein ‘een haaienbek waar auto’s in gaan.’

Ook de VVD merkt op dat het Katwolderplein consequenties heeft voor veel stedelijke gebieden in Zwolle. Raadslid Gerrit van der Kooy: ‘Alles heeft met alles te maken. Daar maken wij ons toch zorgen over. De Weeshuisstraat lijkt zo een verloren zaak. En ook over de Diezerpoort moet je je terecht zorgen maken, daar komt het Gasthuisplein ook nog bij. We moeten met z’n allen realiseren dat we tijd en energie aan de ene kant van de stad besteden, maar dat het ons bij de vingers afknapt aan de andere kant. Straks wordt de stad helemaal gekanteld. Die zorgen kun je niet zomaar wegmoffelen en spelen bij onze fractie een rol. De wethouder kan wel zeggen dat het niets met elkaar heeft te maken, maar álles heeft met elkaar te maken.’

Anker vindt niet dat de (binnen)stad kantelt door het project bij het Katwolderplein. ‘We maken het juist open.’ Ook antwoordt de wethouder terughoudend op de kritiek van de architectuur. ‘Dat is nogal een uitspraak, want het is niet de minste architect (Liesbeth van der Pol, red). Ik kan ook niet in het hoofd van de architect kijken. Misschien is er nog wel iets mogelijk’, aldus Anker die nog geen uitspraken wil doen over een eventuele sluiting van het Noordereiland.